Home » Blog » Opvoeding en ouderschap » Hoe je jonge kinderen met verlatingsangst kunt helpen met spel, symboliek en het Binnenwereldmodel

Hoe je jonge kinderen met verlatingsangst kunt helpen met spel, symboliek en het Binnenwereldmodel

door | 14 jun, 2025 | Opvoeding en ouderschap

Verlatingsangst kind?  Hoe je met spel en verbeelding de angst in de binnenwereld verminderd

Sommige kinderen van vier, vijf of zes jaar worstelen met verlatingsangst. Kinderen die zich vastklampen, niet meer alleen durven slapen of paniek voelen als mama even weg is. Wat gebeurt er in de binnenwereld van zo’n kind met verlatingsangst? En hoe kun je als professional helpen  zonder te forceren?

In dit blog neem ik je mee in het verhaal van Mila (5), en laat ik zien hoe je met het Binnenwereldmodel en speelse werkvormen vertrouwen, veerkracht en zelfstandigheid versterkt.

Het verhaal van Mila (5 jaar)

Mila’s ouders melden haar aan omdat ze zich zorgen maken: ze hangt voortdurend aan haar moeder, wil niet meer alleen slapen en raakt overstuur bij elke afscheidsmoment. Terwijl ze eerder heel zelfstandig was.

Typisch gedrag bij verlatingsangst kind: huilen bij afscheid, moeite met speelafspraken, slapen met ouders in de kamer. Wat is er veranderd?

Verlatingsangst of normale ontwikkeling?

Tussen 4 en 6 jaar verandert het wereldbeeld van kinderen enorm. Ze worden zich ineens bewust van gevaar, fantasie wordt sterker en angsten worden realistischer.

Bij gevoelige kinderen of kinderen uit families waar angst vaker voorkomt, zie je vaker verlatingsangst. Kinderen spiegelen onbewust ook de angst van ouders. Daarom is het belangrijk om altijd naar het grotere systeem te kijken.

Werken met het Binnenwereldmodel bij verlatingsangst kind

In Werken met de Binnenwereld gebruiken we een krachtig en speels model dat de binnenwereld van een kind zichtbaar maakt:

  • 🟢 Kerneiland – Hier vind je de kracht van het kind: kwaliteiten, zelfvertrouwen, fijne momenten.

  • 🟡 Moeras – Hier zitten de triggers: overgangen zoals naar bed, afscheid nemen, alleen zijn.

  • 🔴 Pijneiland – De plek van diepere gevoelens: angst, verdriet, onrust, machteloosheid.

Bij een kind met verlatingsangst liggen de moerasmomenten vaak rond slapen, school en het alleen zijn. Door dit samen met het kind in kaart te brengen, maak je ruimte voor beweging.

De eerste sessie: veiligheid vóór alles

In de eerste sessie ligt de focus op vertrouwen. Je pusht niet, maar volgt. De ouder mag blijven. Vanuit die veiligheid kan het kind langzaam loskomen.

Spel, beweging en humor helpen bij het vrijmaken van spanning. Een bewegend hondje, een spannend bordspel of een grote knuffel kunnen wonderen doen bij een kind met verlatingsangst. 

Oefeningen die helpen bij verlatingsangst kind

🧠 Angstwijzer
Laat het kind de grootte van zijn angst aangeven met de handen of via het lichaam. Een visuele, intuïtieve start.

🎨 Emoties tekenen
Kinderen tekenen hun gevoel. Je krijgt inzicht in hun lichaamsbewustzijn, emoties en taalgebruik.

🎲 Spelvormen met beweging
Bijvoorbeeld het kakkerlakkenspel (La Cucaracha). Onverwachte beweging, spanning, lol – perfect om spanning los te laten.

🧍‍♀️ Zelfbeeld tekenen
Laat kinderen zichzelf tekenen van top tot teen. Een krachtig observatiemiddel dat het gesprek opent over zelfbeeld en kwaliteiten.

Samen met ouders

Bij een kind met verlatingsangst kind werk je altijd met ouders. Soms zijn zij zelfs de sleutel tot verandering. Als zij hun houding aanpassen, verandert het gedrag van het kind vaak mee. Parallelle processen, dus wat je met de ouder doet, werkt door bij het kind.

Wanneer heeft verlatingsangst kind meer tijd nodig?

Soms merk je dat het niet lukt binnen vijf sessies. Dan is er sprake van dieperliggende angst – vaak in het systeem zelf. Dat vraagt meer tijd, aandacht en soms een traject met meer ouder-kindwerk. En dat is helemaal oké.

💡 Wil jij ook leren werken met de binnenwereld?

In het programma Werken met de Binnenwereld leer je hoe je spel, symboliek en gestructureerde werkvormen gebruikt om kinderen écht te helpen met thema’s zoals verlatingsangst bij een jong kind.

🔹 Iedere week een nieuw thema
🔹 Duidelijke uitleg van het Binnenwereldmodel
🔹 Oefeningen voor 4–12 jaar
🔹 Werkvormen rondom angst, boosheid, zelfvertrouwen en meer
🔹 Lidmaatschap per kwartaal of per jaar
🔹 Inclusief webinars, video’s en casuïstiek

📍 Meer weten of direct meedoen?
👉 Ga naar Werken met de Binnenwereld 

Over Sander

Sander Kooijman
Sander Kooijman Kinderpsycholoog in Amersfoort Online programma's Minder boos meer zelfvertrouwen Werken met de binnenwereld Minder boos meer zelfvertrouwen. Het online ouder en kind programma voor kinderen van 4 tot 12 jaar. Start direct.

Ik ben Sander Kooijman kinderpsycholoog in Amersfoort voor kinderen met boos gedrag en weinig zelfvertrouwen. Ik ben specialist op gebied van kinderen met boos gedrag. Mijn begeleiding is ook geschikt voor kinderen met bijkomende problematiek zoals ADHD, ASS, trauma, hoogbegaafdheid en kinderen die moeilijk leren.
Plan nu een belafspraak 

Vergoedingen
Door samenwerking met ZorgRondom word de zorg vergoed door de gemeente Amersfoort, omliggende gemeenten en Utrecht West. Echter aanmelding bij met Metmaya is voorwaarde. De wachttijd voor beoordeling door Metmaya kan hoog oplopen.

Direct starten op eigen kosten kan wel. Gemiddelde duur van een traject in zeven sessies. Bij complexe vragen kan de verandering langer op zich laten duren. Plan eerst een belafspraak.

Minder boos meer zelfvertrouwen
Met het online ouder en kind programma minder boos meer zelfvertrouwen kun je direct starten.
Lees er hier meer over en start direct.

Werken met de binnenwereld
Ben je professional en wil je met spel en verbeelding werken met de binnenwereld van kinderen in de leeftijd van 4 tot 12 jaar? Dan wil je leren werken met het binnenwereld model. Met werken met de binnenwereld krijg je toegang tot mijn beste en meest gebruikte oefeningen.
Lees er meer over en start direct

Gerelateerde artikelen

Waarom je kind boos wordt maar geen verdriet laat zien

Waarom je kind boos wordt maar geen verdriet laat zien

Veel kinderen laten boosheid zien waar eigenlijk verdriet, spanning of machteloosheid onder zit. Boosheid is voor hen een toegankelijke, beschermende emotie: het zet aan tot actie en houdt kwetsbaarheid op afstand. Verdriet vraagt vertraging en veiligheid, en dat lukt niet altijd in het moment.

Boos gedrag is daarom zelden het echte probleem, maar een signaal uit de binnenwereld. Op dat moment staat er een beschermer aan die het kind helpt om niet overspoeld te raken. Pogingen om boosheid direct te corrigeren of weg te nemen maken het vaak groter.

Wat kinderen nodig hebben, is nabijheid en regulatie: blijven, benoemen wat je ziet, minder praten en meer aanwezig zijn. Pas als de spanning zakt, ontstaat ruimte voor andere gevoelens of woorden.

Een eenvoudige, praktische aanpak thuis is samen vertragen: naast je kind zijn, één korte erkenning geven en iets lichamelijks doen zoals lopen, ademen of iets vasthouden. Wat daarna komt – een traan, stilte of zucht – is allemaal oké.

Blijft boosheid intens of dagelijks aanwezig, dan kan extra begeleiding helpen om te begrijpen wat er in de binnenwereld speelt. Niet om gedrag te repareren, maar om te luisteren naar wat gezien wil worden.

Lees meer
Hoe praat je met kinderen die moeilijk over gevoelens praten

Hoe praat je met kinderen die moeilijk over gevoelens praten

Dit blog gaat over hoe je met kinderen praat over gevoelens, vooral met binnenvetters die weinig zeggen. Praten lukt vaak niet omdat kinderen de woorden missen, zich schamen of simpelweg niet weten wat ze voelen. Belangrijk is om veiligheid, speelsheid en erkenning te bieden.

Praktische handvatten zijn:

gebruik spel als ingang,

laat kinderen tekenen of kleien,

werk met symbolen en voorwerpen,

benoem wat je ziet,

breid de gevoelswoordenschat uit.

Bij binnenvetters helpt het om de stilte te respecteren en alternatieve ingangen te bieden. Het blog sluit af met een uitnodiging voor de gratis Challenge: Praten met kinderen over gevoelens.

👉 Kernboodschap: met creativiteit, geduld en spel kun je ook de binnenwereld van stille kinderen bereiken.

Lees meer
De draak van Joris de baas: een verhaal over hoe je kinderen helpt om weerbaar en assertief te reageren

De draak van Joris de baas: een verhaal over hoe je kinderen helpt om weerbaar en assertief te reageren

Joris heeft last van nare opmerkingen en ruw spelen. Hierdoor gaat hij niet graag naar school. Joris heeft last van een draak. Op het moment dat hij volledig in zijn recht staat geeft hij zijn grenzen nog niet aan. In dit blog lees je hoe Joris sterker en weerbaarder wordt. Je ontvangt aan het einde van dit blog drie praktische tips die Joris hebben geholpen om sterker te worden.

Lees meer

0 reacties

Een reactie versturen

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Schrijf je nu in voor het gratis webinar

Schrijf je nu in voor het gratis webinar

Na inschrijving kies jij je tijdstip en je ontvangt een reply en updates en nieuwsbrief

Je hebt je met succes ingeschreven!

Tweet
Share
Share
Pin